MENU
< TERUG

ACTUEEL

Preek 3e zondag in jaar B. Jona 3, 1-10. Vluchten voor Gods roepstem.

24 januari 2021

We lezen in de eerste lezing uit de profeet Jona. Het is een bijzonder boek dat qua verhaallijn wat afsteekt tegen de andere profeten. Jona beleeft allerlei avonturen en worstelt met zijn relatie met God. Het is een boek met een enorme, geestelijke diepgang. Ik nodig u uit: lees het eens in zijn geheel. Dat is goed te doen.

Het woord van de Heer wordt tot Jona gericht, zo staat er. Jona krijgt de opdracht om te gaan preken in de grote stad Ninevé. Dit zet meteen de toon. Weet u, grote en heldhaftige figuren in de Bijbel hebben nooit een actieve rol, maar steeds een passieve. Degene die in de Bijbel de actieve rol speelt, is God. Hij is degene die de mens roept. We hebben vorige week nog gehoord hoe Samuel op Gods roepstem antwoordde: “Spreek, Heer, uw dienaar luistert” (1 Sam. 3, 9). Dit antwoord is de grondhouding van elke grote Bijbelse figuur: God roept en spreekt en de mens luistert en handelt. Geen van de grote Bijbelse figuren, overigens ook niet van de heiligen, trekt zijn of haar eigen plan. Zij volgen allemaal Gods plan. Valt het u op hoe groot het contrast is met onze huidige tijd? Op vandaag volgt iedereen zijn of haar eigen plan. Je bent zelf producent, scenarioschrijver, regisseur én acteur van je leven. Zelfredzaamheid, heet dat. Loop je vast in het leven? Dan schrijf je toch een nieuw scenario? Alsof dat zo makkelijk is!

God de actieve rol laten spelen in je leven vinden velen op vandaag hoogst merkwaardig. Je geeft toch niet zomaar de regie uit handen? Hoe vreemd dat ook klinkt, toch is dat onze roeping. God roept ieder van ons tot een taak of verantwoordelijkheid. Roeping is nooit algemeen, zo van: “Ga eens wat doen met je leven!”. Dat is geen roeping. Roeping heeft altijd iets specifieks. Dat geldt ook voor de roeping van Jona: ga naar Ninevé en roep iedereen daar op tot bekering. Dat lijkt een onmogelijke opgave, maar vergeet niet dat God je nooit overvraagt. Hij weet precies wat je aankunt. Maar wat doet Jona? Hij vlucht voor zijn roeping, zo ver mogelijk weg van God. Bijbels gezien is dit hét centrale probleem van de mensheid: we vluchten voor onze roeping. Veel liever volgen we onze eigen roepstem en onze eigen verlangens.

Jona vlucht en gaat aan boord van een schip. Op zee steekt er een storm op en alle opvarenden geven Jona daarvan de schuld. Ze werpen hem overboord. Een grote vis slokt hem op en zo komt hij terecht in de buik van een vis. Neem dit a.u.b. niet letterlijk. Dit is beeldtaal waarmee men wil zeggen: je kunt geen kant meer op. Dat gevoel hebben we allemaal wel eens, vooral nu in de lockdown en de avondklok. Je kunt geen kant meer op. Maar dan braakt de vis Jona uit aan de oevers van Ninevé, precies dáár waar God hem hebben wil. Je loopt liefst zo weg mogelijk weg van je roeping, en dan kom je tóch terecht waartoe God je geroepen heeft. Zo heeft het geloof ook een zekere ironie in zich...

Is dit niet herkenbaar? Het gevoel dat je diep van binnen geroepen wordt, maar dat je liever naar je eigen stem luistert. Ik heb dat zelf ook ervaren. Als jongeman had ik een roeping tot het priesterschap, maar ik wilde er niet aan toegeven. Ik vluchtte weg door marketing en commerciële economie te gaan studeren en in het bedrijfsleven te gaan werken, veel geld te verdienen en snelle lease-auto’s te rijden. Dat hield ik slechts een tijdje vol, totdat ik vastliep en geen kant meer op kon. Uiteindelijk, via een lange omweg, kwam ik terecht waartoe ik geroepen was: gehuwd diaken. God is een God die roept en daarin niet loslaat.

Weglopen voor Gods roepstem, je eigen stem volgen, kan tot problemen leiden. Dat heb ik gedurende mijn tijd in het bedrijfsleven ervaren. Die tijd heb ik nooit lekker in mijn vel gezeten. Nu weet ik waarom. Durf zo eens naar jezelf te kijken of de mensen om je heen. Waar komt ieders worsteling met geluk vandaan? Wellicht heeft het iets te maken met het weglopen voor Gods roepstem. Het gevoel dat je geen kant meer op kunt, dat je bij wijze van spreken in de buik van een vis zit, zou wel eens een tussenstap kunnen zijn om te komen waar God je hebben wilt. Op het dieptepunt van Jona’s vlucht, toen hij in de vis zat, bleef God hem nabij. Psalm 139 zegt dat zo mooi: “Achter mij zijt Gij, voor mij en rondom mij. Gij hebt uw hand op mij gelegd.” Zo legt God zijn hand op ieder van ons!

Deze corona-tijd, met lockdown én avondklok, is alsof je in de buik van een vis zit. Je zit voor je gevoel gevangen en kunt geen kant meer op. Wellicht is dit een uitgelezen tijd om Gods roepstem te ontdekken. Mogelijk brengt deze tijd je, net als Jona, waar God je wilt hebben. Ik weet niet wat of waar dat is, maar God weet het wel. Geloven is je daaraan durven toevertrouwen. Vluchten of je verzetten tegen Gods roeping heeft geen zin, eraan beantwoorden wel! God zegene ons in deze tijd. Door Christus, onze Heer. Amen.

Diaken Franck Baggen

Preek 1e zondag 40-dagentijd jaar B. Marc. 1, 12-15. Tussen wilde dieren en engelen.
21 februari 2021
Preek 6e zondag in jaar B. Marc. 1, 40-45. Ik wil, word rein.
14 februari 2021
Preek 5e zondag in jaar B. 1 Kor. 9, 16-23. Er is ook goed nieuws!
7 februari 2021
Preek 2e zondag in jaar B. Joh. 1, 35-42. Kom en zie!
17 januari 2021
Preek Doop van de Heer. Marc. 1, 7-11. Wees een adelaar!
10 januari 2021
Preek Openbaring des Heren 2021
3 januari 2021
laad meer artikelen artikelen aan het laden geen nieuwe artikelen