MENU
< TERUG

ACTUEEL

Preek 10e zondag in jaar B: Gen. 3, 9-15. Kleine exegese over zonde en verlossing.

10 juni 2018

We kennen in onze zondagse vieringen de zogenaamde “lectio continua”: de doorlopende lezing uit de Bijbel. Waar we de ene zondag zijn gebleven, gaan we de volgende zondag verder. Twee keer onderbreken we deze doorlopende lezing: voor de advent en de kersttijd en voor de 40-dagentijd en de paastijd. Deze tijden hebben hun eigen lezingen. Vandaag gaan we verder waar we de zondag vóór Aswoensdag gebleven waren! In de eerste lezing vallen we met de neus in de boter. Of beter: in de modder, want het gaat over de zondeval. Christus is gekomen om ons te verlossen van de gevolgen van de zondeval. Zonde en verlossing hebben alles met elkaar te maken. Het grondpatroon van zonde en verlossing ligt verankerd in de eerste vijf hoofdstukken van het boek Genesis.

Genesis 1 is de schepping. Het scheppingsverhaal is geen natuurkundige beschrijving van het ontstaan van de wereld. Lees het als het begin van een relatie, namelijk die tussen God en mens. Op Genesis 1 volgt Genesis 2. Daarin lezen we over het Paradijs en hoe God voor Adam een vrouw schiep: Eva. Dit is het begin van de relatie tussen mens en medemens. Genesis 3 is het kantelpunt in de relatie God-mens én mens-mens. We lezen hierin hoe de mens in zonde vervalt. Adam en Eva eten van de verboden vrucht en willen daarmee gelijk aan God zijn. Hierdoor zet de mens zichzelf buiten spel, ofwel buiten het Paradijs. Wat is daarvan het trieste gevolg? Dat lezen we in Genesis 4: broedermoord. Kaïn vermoordt Abel. Als gevolg van de zondeval gaat eerst de relatie tussen mens en medemens stuk, gevolgd door de relatie tussen God en mens. Dat laatste lezen we in Genesis 5 en 6 (en verder) over de zondvloed. In een schema ziet dat er als volgt uit:

Zie nu dit schema nu eens niet als een rijtje, maar als de schijven van een dartbord. In het midden staat de zondeval. Vandaaruit trekken we een pijl naar buiten. Het eerste dat als gevolg van de zondeval stuk gaat is de intermenselijke relatie (relatie mens-medemens). Het tweede dat stuk gaat (de volgende schijf) is de relatie tussen God en mens:

Zonde werkt centrifugaal: van binnen naar buiten. Wat als laatste is gemaakt (de relatie mens-mens) gaat als eerste stuk. En wat als eerste is gemaakt (de relatie God-mens) gaat als laatste stuk. Verlossing werkt in omgekeerde richting! Verlossing werkt centripetaal: van buiten naar binnen. God herstelt éérst de relatie met Hem en de mens. Dat doet Hij door zelf mens te worden in Jezus. Vervolgens wordt de relatie mens-mens herstelt. En hierin, in het herstel van de intermenselijke relatie, hebben u en ik, wij allen, een taak en verantwoordelijkheid! Om die reden geeft Jezus ons een nieuw gebod: “Gij moet elkaar liefhebben” (Joh. 13, 34). Echter, en dat horen we in het evangelie van vandaag: dat werkt alleen als we de Heilige Geest in ons leven toelaten! Dat kunnen we niet op eigen kracht.

De Geest is de Helper. Hij helpt ons met het herstel van de intermenselijke relatie. Als we de Geest niet toelaten – wanneer ons innerlijk huis verdeeld blijft (v. 25) – dan zal onze intermenselijke relatie nooit volledig kunnen herstellen. De ellende daarvan zien we dagelijks in het nieuws! Wanneer de Geest in ons zijn werk kan doen, dan worden wij waarlijk broeders en zusters van elkaar. “Wie is mijn moeder, wie zijn mijn broeders?”, vraagt Jezus (v. 33). Hij geeft zelf het antwoord: “Mijn broeder en mijn zuster en mijn moeder zijn zij die de wil van God volbrengen” (v. 35). Wat is de wil van God? Dat wij God liefhebben met al onze krachten én dat wij de naaste liefhebben als onszelf (het dubbelgebod van de liefde). Door elkaar lief te hebben is de verlossing volkomen. Moge Gods Geest in ons leven komen, moge Hij ons innerlijk huis ordenen, moge wij elkaar zien als broeders en zusters, dan zal de liefde volkomen zijn. Door Christus, onze Heer. Amen.

Diaken Franck Baggen

Preek Sacramentsdag 2018. Woord- en communieviering is géén eucharistie!
3 juni 2018
Preek Drievuldigheidszondag 2018. Pantheïsme en deïsme: de God die geen liefde is.
27 mei 2018
Preek Pinksteren 2018. Hand. 2, 1-11. “Alsof er een hevige wind opstak”.
20 mei 2018
Preek 7e zondag na Pasen (jaar B). Hand. 1, 15-26. “En het lot viel op Matthias”
14 mei 2018
Preek 5e zondag na Pasen (jaar B). Joh. 15, 1-8. “Ik ben de wijnstok, gij de ranken.”
29 april 2018
Preek 4e zondag na Pasen (jaar B). Roepingenzondag. Over het celibaat.
22 april 2018
laad meer artikelen artikelen aan het laden geen nieuwe artikelen