MENU
< TERUG

ACTUEEL

Preek 20e zondag. Luc. 12, 49-53. De 'niet-begrepen' liefde.

14 augustus 2022

Als we spreken over de boodschap van Jezus, dan denken we al snel aan de liefde en hoe wij die in onze wereld verder mogen verspreiden. We hebben dan ook een prachtige Blijde Boodschap te delen: God ziet ons allemaal als zijn geliefde kinderen en Hij houdt van ons. Vandaag in de lezingen wordt ons voorgehouden dat het delen van het Woord Gods niet zonder spanningen gepaard gaat. In de eerste lezing horen we over de profeet Jeremia. Hij waarschuwt zijn geloofsgenoten dat ‘hun’ Jeruzalem zal worden ingenomen door de Babylonische overheersers. De volksvertegenwoordigers vinden het maar niets dat die boodschap verspreid wordt: het geeft onrust. Ze laten Jeremia uit de weg ruimen, althans ze proberen het. In het Evangelie is Jezus ook lekker helder: “Kom Ik vrede brengen? Nee, verdeeldheid!” Dat klinkt toch anders in de oren dan dat we gewend zijn.

Laten we eerst wat meer stil staan bij het Evangelie. Al weken zijn we met Jezus en zijn leerlingen op weg naar Jeruzalem. Onderweg blijft Jezus zijn leerlingen lessen meegeven. De afgelopen weken hebben we ze gehoord: tips om te bidden, de opdracht om naar elkaar om te zien en dat gelovig-zijn niet altijd de makkelijkste weg is, maar dat wij die niet alleen gaan: God zorgt voor ons. Vandaag klinkt dan die tekst over verdeeldheid, het ene familielid dat opstaat tegen het andere. Misschien denk je dan: ‘Nou, als het zo moet, dan denk ik er nog even over na!’. In het Evangelie schut Jezus ons wakker. Jezus is niet op weg naar Jeruzalem om even vakantie te vieren. Er staat Hem heel wat te gebeuren.

Niet iedereen kan dat accepteren of bevatten. Het christendom deelt een boodschap die ook niet door iedereen opgepakt kan worden. Daar kunnen spanningen uit voort komen. We delen geen boodschap omdat het wel gezellig is om bij Jezus te horen. Als wij bij Jezus willen horen, dan vraagt dat ook iets van ons. Het vraagt meer dan alleen op zondag naar de kerk gaan of een vrijwilligerstaak oppakken (hoe belangrijk dat ook is!). Als we Jezus willen volgen, dan zullen we dat dubbelgebod van de liefde – God beminnen met geheel je hart en de naaste als jezelf – tot in onze vezels moeten beleven. Dat zal soms schuren en misschien ook wel tot onbegrip leiden.

Als het nooit schuurt wanneer wij ons geloof delen, dan mist er iets. Ik bedoel niet dat je ruzie moet gaan maken, maar er mag wel iets van onbegrip zijn, in de zin van ‘niet-begrijpen’. Waarom doe jij de dingen die je doet? Waarom doe je het één en laat je het ander? Ons geloof mag vragen oproepen en zelfs tot een discussie leiden. Dat brengt namelijk een levend geloof met zich mee. Wanneer het een soort liefelijk humanisme wordt – goed doen voor de ander en vooral alles maar accepteren – dan houden we niemand meer een spiegel voor en zeker onszelf niet, dat is nog wel het belangrijkste.

Een voorbeeld van een manier van geloofsverkondiging die onbegrip oproept, een ‘niet-begrijpen’, vinden we bij de heilige wiens feestdag wij vandaag zouden vieren als het vandaag geen zondag was: Maximiliaan Kolbe (1894-1941). Deze Poolse franciscaanse pater verzette zich tijdens de Tweede Wereldoorlog tegen het nazisme. Kolbe was een uitgesproken persoonlijkheid, met het hart op de tong. Hij sprak zich uit tegen dat wat hij als ‘vijanden van de Kerk’ zag en nam daarbij geen blad voor de mond. Hij stichtte diverse kloosters en dit werden bloeiende centra van katholieke media. In de oorlog verspreiden zij anti-naziboodschappen en hierdoor kwam Kolbe in het blikveld van de Duitsers.

In 1941 werd Kolbe opgepakt en naar concentratiekamp Auschwitz gebracht, een plek waar zovelen de dood vonden. De gevangenen werden ondergebracht in barakken. Iemand uit de barak waar Kolbe verbleef probeerde te vluchten. Als represaille werden tien willekeurige mannen veroordeeld tot de hongerdood in een kleine isolatiecel, zonder daglicht. Eén van deze mannen was een jonge vader, die vergeefs smeekte om gratie. Kolbe bood zich vrijwillig aan als plaatsvervanger. De SS vroeg wie Kolbe was, waarop hij antwoordde: "Ik ben een katholiek priester. Laat mij zijn plaats innemen. Ik ben oud. Hij heeft een vrouw en kinderen." De SS stemde in met dit voorstel, omdat een dode priester meer ‘waarde’ had dan een dode vader. Na twee weken waren zes van de tien mannen in de isolatiecel overleden. Kolbe leefde nog, maar was ernstig verzwakt. Hierop kreeg hij een dodelijke injectie. Bij zijn latere zalig- en heiligverklaring (resp. in 1971 en 1982) was Franz Gajowiczek, de vader wiens plaats Kolbe had ingenomen, aanwezig. Gajowiczek werd zelfs grootvader en bereikte de leeftijd van 93 jaar. Hij maakte er zijn levensmissie van om de heroïsche liefdesdaad van Kolbe te verspreiden.

Dit is natuurlijk een indrukwekkend getuigenis van de heilige Maximiliaan Kolbe. Het roept de woorden op van Jezus: "Geen groter liefde kan iemand hebben dan deze, dat hij zijn leven geeft voor zijn vrienden" (Joh. 15,13). Het is ook een verhaal dat ‘niet-begrijpen’ op kan roepen: Waarom zou je zo’n offer brengen? Hoe krijg je het voor elkaar? Dat kan door te leven vanuit het dubbelgebod van de liefde. God beminnen met heel je hart en de naaste als jezelf. Dat is een drieslag: je moet houden van God, van de ander én van jezelf.

Hierin kunnen we groeien door steeds de vraag te stellen: handel ik nu vanuit die liefde? Of span ik God voor mijn karretje? Wil ik misschien de ander even laten zien hoe goed ík het voor elkaar heb? Of sla jij jezelf wellicht te veel over? Jezus roept ons op de verdeeldheid niet uit de weg te gaan, maar juist aan te gaan met daden van liefde. Op voorspraak van de heilige Maximiliaan Kolbe, door Christus onze Heer. Amen.

Pastor Sander Verschuur

Preek 2e zondag v/d Advent. Mat. 3, 1-12. Metanoia, het nieuwe denken.
4 december 2022
Preek 1e zondag v/d Advent. Mat. 24, 37-44. De drie komsten van de Heer.
27 november 2022
Preek hoogfeest Christus Koning. Terugblik op Lucas.
20 november 2022
Preek 33e zondag. Luc. 21, 5-19. Zie de Tempel prijken.
13 november 2022
Preek 32e zondag. Luc. 20, 27-38. Liefde gaat ons verstand te boven.
2 november 2022
Preek 31e zondag. Luc. 19, 1-10. De Zacheüs in jou.
28 oktober 2022
laad meer artikelen artikelen aan het laden geen nieuwe artikelen