MENU
< TERUG

ACTUEEL

Preek 27e zondag in jaar C. Luc. 17, 5-10. Geef ons meer geloof.

6 oktober 2019

“Geef ons meer geloof”, vragen de apostelen. Dat is nog steeds een zeer actuele vraag. Geloof in Nederland bevindt zich in een crisis. We zien de kerken leeglopen. De tijd lijkt zich tegen ons te keren. Velen zijn kritisch over kerk en geloof. Geloof is voor de dommen, zegt de één. Geloof en wetenschap gaan niet samen, zegt de ander; sterker: geloof is anti-wetenschappelijk. Dit is met name voor jongeren een blokkade om tot geloof te komen. Ze denken dat ze in de kerk een wereld binnentreden die gebaseerd is op bijgeloof, die irrationeel is en die gefundeerd is op geen enkel wetenschappelijk bewijs. 

Als je zo naar geloof kijkt, dan kijk je helemaal verkeerd. Veel grote wetenschappers uit onze geschiedenis waren gelovig. Zo is van alle Nobelprijswinnaars tussen 1901 en 2001 liefst 65% christelijk en is 21% joods. Slechts 7% van alle Nobelprijswinnaars is atheïst (*). Met andere woorden: er is veel misverstand over wat we onder geloof verstaan. Spreken over geloof is spreken over een relatie. En waar je spreekt over een relatie, daar spreek je over vertrouwen. Geloven in God is je plaatsen in een vertrouwensvolle relatie met Hem. Geloof is niet een pakketje dogma’s die je pas kunt aanvaarden nadat je eerst je verstand hebt uitgeschakeld. Dat zou zeer ongezond zijn. Nee, houd alsjeblieft je verstand erbij! Het dubbelgebod van de liefde begint niet voor niets met: “Heb de Heer uw God lief met geheel uw hart, geheel uw ziel én geheel uw verstand” (Mat. 22, 37). Zo is het ook met vertrouwen: het komt voort uit het hart, uit de ziel én uit het verstand. 

Laat ik een voorbeeld geven. Stel, je ziet iemand die je aardig vindt. Je ziet die persoon regelmatig op je werk of op school. Hoe kun je die persoon beter leren kennen? Wel, om te beginnen kun je om je heen eens naar deze persoon informeren. Wat zeggen anderen over hem of haar? Ook kun je zijn of haar naam eens opzoeken op Google en je kijkt of die persoon een Facebook- of Twitter-account heeft. Op LinkedIn kom je te weten wat die persoon gestudeerd heeft en waar hij of zij werkt. Zo kom je langs rationele weg al een heel eind om te weten wie die persoon is. Ken je die persoon daarmee door en door? Nee! Iemand écht leren kennen gaat pas lukken als je met die persoon in gesprek gaat. Hoe vaker je die persoon spreekt, hoe beter je hem of haar leert kennen. Je leert wat zijn of haar hartstochten zijn, zijn of haar humor, verdriet, zorgen, vreugdes, enzovoort. Dat zijn zaken die je niet kunt achterhalen als je niet eerst met die persoon gesproken hebt. 

Zoals dit geldt voor elke menselijke relatie, zo geldt dit ook voor de relatie met God. Hierin past de vergelijking met het mosterdzaadje. Ik hoor wel eens bij stukgelopen relaties: ik heb hem of haar zoveel gegeven, alles wat zijn of haar hart begeerde, en toch is het niets geworden. Relaties onderhoud je niet met veel cadeaus, met veel vakanties, met veel etentjes, enzovoort. Dat zijn allemaal rationele zaken. Bouw je daar vertrouwen en liefde mee op? Ik denk het niet. Nee, relaties onderhoud je door de juiste intentie. Iemands liefde kun je alleen voelen als deze oprecht van hart is. Een mosterdzaadje is zeer klein, op het oog stelt het niets voor, maar het herbergt een enorme intensiteit: uit zo’n klein zaadje kan een enorme boom groeien. Daarom, al is je geloof nog zo klein dat het bijna onzichtbaar is, als het de juiste intentie heeft, dan kan het tot iets groots en iets moois uitgroeien. 

Geef ons meer geloof. Dat omhelst geen “sacrificium intellectus”, een opoffering van het intellect. Geloof dat het intellect uitschakelt, is een vals geloof. Dat zien we bij extremisten en fundamentalisten. Zij hebben hun verstand uitgeschakeld. Nee, in geloof speelt je gezond verstand een grote rol. Echter, de ratio is niet de enige bron van kennis. Je kunt via de ratio veel te weten komen, maar het echte kennen begint wanneer iemand tot je spreekt en zijn of haar diepere “ik” aan je openbaart. Met alles wat je over iemand te weten bent gekomen en wat je met deze persoon besproken hebt, kom je op een gegeven moment bij een punt waarbij je zegt: vertrouw ik deze persoon of niet? Geloof is het moment waarop je zegt: ja, ik vertrouw deze persoon. Zo is het met mensen, zo is het ook met God. En persoonlijker dan in Jezus, een mens onder de mensen, kan God het niet maken. In Hem gaat Hij de meest persoonlijke relatie met ons aan. Moge ons vertrouwen gesterkt worden, in onszelf, onze medemens en in Hem. Door Christus, onze Heer. Amen.

Diaken Franck Baggen


(*) Bron: Baruch Aba Shalev: “100 Years of Nobel Prizes” 

Preek 32e zondag voor het jaar C. Luc. 20, 27-38. De hoop van de gedetineerde.
18 november 2019
Preek 31e zondag in jaar C. Wijsheid 11, 23-26 + 12, 1-2. Gods liefde komt altijd eerst.
3 november 2019
Preek 29e zondag in jaar C. Ex. 17, 8-13. De Mozessen en Amaleks van deze wereld.
20 oktober 2019
Preek patroonfeest Theresia van Avila
13 oktober 2019
Preek 26e zondag in jaar C. Amos 6, 1-7. De stem van de profeet.
29 september 2019
Preek 23e zondag in jaar C. Luc. 14, 25-33. Je familie haten?
8 september 2019
laad meer artikelen artikelen aan het laden geen nieuwe artikelen