MENU
< TERUG

ACTUEEL

Preek 31e zondag in jaar C. Wijsheid 11, 23-26 + 12, 1-2. Gods liefde komt altijd eerst. 

3 november 2019

In de eerste lezing vandaag worden we getrakteerd op een spiritueel zeer rijke tekst uit het oudtestamentische boek Wijsheid. We worden een blik gegund op de wereld vanuit Gods perspectief. De tekst zegt iets over God zelf. We horen: “Heel de aarde is voor U als een stofje op de weegschaal, als een vroege dauwdruppel die neervalt op aarde.” God is de Schepper van alles wat bestaat. Hij is de bron van en de grond onder het bestaan. God is op elke denkbare manier volmaakt. De wereld, heel het universum, voegt niets toe aan Gods grootheid en majesteit. Vanuit die grootsheid gedacht is de aarde, onze wereld, voor God als een stofje op een weegschaal of een dauwdruppel. Dat wil zeggen: het stelt niet voor. Als je brood snijdt, zie je dan elk individueel broodkruimeltje? Valt je oog op één specifieke dauwdruppel op het gras in de vroege ochtend? Nee, je ziet wel de dauw, maar niet elke individuele druppel. Toch heeft God, voor wie heel het universum als een dauwdruppel is, voor ieder van ons zorg en aandacht! 

Dan staat er: “Gij houdt van alles wat bestaat, en verafschuwt niets van wat Gij geschapen hebt.” Dit vers vat in een notendop heel onze theologie en traditie samen. Precies omdát God volmaakt is, en Hij dus niets uit de wereld nodig heeft om aan zijn volmaaktheid toe te voegen, heeft God de wereld gemaakt, puur uit liefde! Liefde is het goede willen voor de ander, omwille van de ander. Liefde is niet het goede willen voor jezelf, door middel van de ander. Dan is de ander een middel om iets toe te voegen wat aan jou ontbreekt. Is dat niet egoïsme? In een romantische bui wordt wel eens gezegd: “jij vervolmaakt mij” of “jij voegt toe wat aan mij ontbreekt”. Dan heb je dus je geliefde nodig om iets aan jouw onvolmaaktheid toe te voegen. Zo is het niet met God! Hij heeft u of mij niet nodig om zichzelf te vervolmaken. Het is pure liefde dat Hij de wereld, en dus u en mij, heeft geschapen en niets van ons nodig heeft. Het is God volledig om ons te doen, omwille van ons en niet omwille van Hemzelf.

Met andere woorden: God heeft u niet lief omdat u bepaalde kwaliteiten heeft. Dat is mensenliefde. Je vindt iemand aardig of aantrekkelijk omdat die persoon bepaalde kwaliteiten heeft. Bij God is het precies omgekeerd: wij hebben kwaliteiten, inclusief het bestaan zelf, omdát God van ons liefheeft. Dat noemen we het principe van genade: Gods liefde komt eerst, Hij gaat in alles aan ons vooraf. Waar protestanten spreken van “gratia sola” (genade alleen), daar spreken katholieken van “gratia prima” (genade eerst). Wel denken katholieken vaak dat ze Gods liefde en genade moeten verdienen. Dat is een misvatting, alsof God een mens is. “Laat maar eens zien hoeveel je van me houdt”, zeggen we tegen elkaar. Zo denkt God niet. Zijn liefde is onverdiend, het is pure genade en gaat in alles aan ons vooraf.

Nog een vers met een enorme diepgang: “Uw onvergankelijke geest is aanwezig in alles wat bestaat”. Maak dit vers zo persoonlijk mogelijk! Mensen zeggen mij wel eens: “God houdt niet meer van mij”. Dat zal nooit gebeuren. Waarom niet? Omdat u er anders nooit was geweest! Dat is wat we noemen “creatio continua” = doorlopende schepping. Alles wat er is, ook u en mij, is er omdat God het voortdurend in het bestaan spreekt. Wij allen, zoals we hier samen zijn, worden voortdurend geliefd en dus in het bestaan gesproken door God. Dit blijft gelden, ook al zijn wij zondaars. Daarom “straft God de zondaars met mate, en herinnert ze waarschuwend aan hun zonden, opdat ze hun boosheid verlaten en trouw blijven aan God.” 

Kijk nu met dit in ons achterhoofd naar het evangelie van vandaag, over Zacheüs, de “hoofdambtenaar bij het tolwezen”. Dit is een belangrijk detail, om aan te geven dat Zacheüs een ernstige zondaar is, een zeer corrupt persoon die belasting int voor de bezetter en profiteert over de ruggen van zijn eigen volksgenoten. Voor een jood van die tijd is Zacheüs de grootste overloper en matennaaier die er is. Die Zacheüs klimt in de boom om Jezus te zien. Zelfs de grootste zondaar verlangt ernaar om God te zien. Jezus ziet ook hem. We zien hier een levend voorbeeld van het vers uit Wijsheid: “God straft de zondaar met mate en herinnert ze waarschuwend aan hun zonden, opdat ze hun boosheid verlaten en trouw blijven aan God.” Ondanks Zacheüs’ zonden blijft God van hem houden en wilt Hij dat Zacheüs zich bekeert. Zo worden ook wij niet bij voorbaat veroordeeld, maar worden wij éérst geliefd en krijgen wij zo de kans tot bekering. Gods liefde komt eerst, wat daarop volgt is bekering. Pas nadat Jezus het huis van Zacheüs binnenkwam, gaf Zacheüs de helft van zijn bezittingen weg. Het is niet omdat Zacheüs zich bekeerde dat God van hem houdt. Nee, God houdt van Zacheüs en daarom heeft hij zich bekeerd. God liefde en genade komt altijd eerst, wie of wat je ook bent en wat je ook gedaan hebt!

Ik nodig u uit de tekst uit Wijsheid in uw gebed te overwegen. Het is een geestelijk zeer rijke tekst, van waaruit veel bemoediging spreekt. Die bemoediging kunnen we altijd goed gebruiken. En vergeet nooit dat God altijd eerst van u houdt. Al het overige volgt daaruit. Moge wij zo kracht putten uit ons geloof. Door Christus, onze Heer. Amen.

Diaken Franck Baggen

Preek 29e zondag in jaar C. Ex. 17, 8-13. De Mozessen en Amaleks van deze wereld.
20 oktober 2019
Preek patroonfeest Theresia van Avila
13 oktober 2019
Preek 27e zondag in jaar C. Luc. 17, 5-10. Geef ons meer geloof.
6 oktober 2019
Preek 26e zondag in jaar C. Amos 6, 1-7. De stem van de profeet.
29 september 2019
Preek 23e zondag in jaar C. Luc. 14, 25-33. Je familie haten?
8 september 2019
Preek 22e zondag in jaar C. Luc. 14, 7-14. Hoogmoed versus deemoed.
1 september 2019
laad meer artikelen artikelen aan het laden geen nieuwe artikelen