MENU
< TERUG

ACTUEEL

Preek 5e zondag na Pasen (jaar B). Joh. 15, 1-8. Participeren, niet imiteren.

5 mei 2021

Vandaag horen we in het evangelie de bekende woorden van Jezus: “Ik ben de wijnstok en gij zijt de ranken. Zoals een rank geen vrucht kan dragen uit zichzelf, maar alleen als zij blijft aan de wijnstok, zo gij evenmin als gij niet blijft in Mij.” Dit wil een intieme, organische relatie uitdrukken. Organisch wil zeggen dat wij als christenen niet geroepen zijn om Jezus te imiteren, maar om in Hem te participeren. Imiteren, iemands gedrag kopiëren, doe je bij personen waarvan je een fan bent. Je ziet dat vaak bij jongeren, die hun popidool imiteren: de dragen dezelfde kleren en kapsel, hebben hetzelfde loopje als hun idool, enzovoort.

Dit organische en participerende in de relatie met Jezus gaan hand-in-hand. De evangelist gebruikt het werkwoord ‘blijven’: in Jezus blijven. Het is als een vis: die moet in het water blijven om te kunnen leven. In de geestelijke zin van het woord geldt dat ook voor ons. Jezus is de Logos, het Woord, door Wie God alles voortdurend in het bestaan spreekt. Alles wat bestaat, bestaat door Hem. Het lied van een zanger bestaat zolang de zanger het lied zingt. Als de zanger stopt met zingen, dan is het lied er niet meer. Daarom begint Johannes zijn evangelie met “In het begin was het Woord en het Woord was bij God en het Woord was God”. Zodoende vinden wij ons bestaan in Hem. Daarom is Jezus voor een gelovige veel meer dan een historische figuur of de zoveelste wijze leraar of filosoof.

In dat licht staan ook de soms wat harde en kille woorden van Jezus: “Elke rank aan Mij die geen vrucht draagt, snijdt Hij af.” (v. 2) “Als iemand niet in Mij blijft, wordt hij weggeworpen als rank en verdort, men brengt ze bij elkaar, gooit ze in het vuur en ze verbranden.” (v. 6). Dat klinkt hard. Laat ik het vergelijk maken met een arts. Als je een arts vraagt wat je moet doen om gezond te blijven, zal de arts zeggen: gezond eten, voldoende bewegen, niet roken, enzovoort. De arts weet hoe het menselijk lichaam werkt en wat je nodig hebt om het goed te laten functioneren. Als je zegt: ik rook een pakje per dag en eet en drink alleen maar junkfood, dan zal de arts zeggen wat vergelijkbaar is met wat Jezus zegt: om gezond te blijven zal je het roken en de junkfood afsnijden. De vraag is: klinken de woorden van de arts dan net zo hard als de woorden van Jezus? Jezus oordeelt niet en legt geen zwaar juk op onze schouders. Hij zegt alleen maar wat geestelijk gezond voor ons is, zoals een arts dat ook doet met betrekking tot ons lichaam.

Hoe blijf je in Hem? Laat ik enkele praktische aanwijzingen geven. Ten eerste: leef naar de tien geboden. De rijke jongeman uit Mat. 19 vraagt aan Jezus: "Wat voor goeds moet ik doen om het eeuwige leven te verwerven?" Het eerste wat Jezus zegt, is: onderhoud de geboden. We horen het ook in de tweede lezing uit de eerste brief van Johannes: "Wie zijn geboden onderhoudt, blijft in God en God blijft in hem." (1 Joh. 3, 24). Dat is het fundament van een gezond geestelijk leven. Als je een arts vraagt hoe je gezond moet leven, dan verwijst de arts naar de ‘geboden’ van een gezond leven: niet roken, gezond eten, bewegen, enzovoort. Jezus doet hetzelfde, maar dan geestelijk verstaan: maak niet iets tot God wat niet God is, heb je naaste lief, pleeg geen misdaad, wees niet jaloers, enzovoort. 

Wat een gezonde relatie met Jezus ook omhelst is gebed. Bidden is de ‘ademhaling van de ziel’. Zoals je lichaam zuurstof nodig heeft, zo heeft je ziel gebed nodig. Bidden is niet moeilijk of iets dat alleen monniken kunnen. Al zoek je af en toe de stilte, dan zet je al een goede stap in het gebed. Wat daarvan niet losstaat, en dat benadruk ik als diaken, is werk maken van de werken van barmhartigheid. Ik herhaal wat ik zei aan het begin: Het gaat er niet om dat je Jezus imiteert, maar dat Hij in jouw concrete leven kan participeren. Laat Hem deel zijn van wie je bent en wat je doet.

Ik rond af met een verwijzing naar de heilige Jozef. Paus Franciscus heeft dit jaar uitgeroepen tot het Jaar van de Heilige Jozef. Het is bekend dat de paus een grote devotie heeft voor Jozef. Gisteren, 1 mei, is de Dag van de Arbeid. De katholieke kerk heeft deze dag in een religieus kader geplaatst door deze dag toe te wijden aan Jozef als arbeider. Met zijn arbeid onderhield hij Jezus en Maria. Jezus moet zelf ook het ambacht van Jozef hebben geleerd om te kunnen voorzien in zijn levensonderhoud, als ieder mens. Naar mijn idee moet Jozef de eerste zijn geweest die de organische, participerende relatie met Jezus heeft ervaren, aangezien Jozef niet de biologische vader van Jezus is. Wie kunnen we dan beter om voorspraak vragen in onze relatie tot Jezus dan de heilige Jozef?

Ik eindig met een gebed dat op de gebedskaart staat die door het bisdom Roermond is uitgegeven in kader van dit Jaar van Sint Jozef (ze achter in onze kerken):

Heilige Jozef, geliefde vader, teder en liefhebbend, zuiver en sober, bescheiden en moedig tegelijk, gehoorzaam en ontvankelijk voor wat van God komt, leer ons geduldig onze roeping aanvaarden en Gods wegen te gaan. Zo bidden wij, door Christus, onze Heer. Amen.

Diaken Franck Baggen

Preek 12e zondag. Marc. 4, 35-41. De slapende Jezus.
20 juni 2021
Preek 11e zondag. Marc. 4, 26-34. Het principe van het mosterdzaadje.
13 juni 2021
Preek Sacramentsdag 2021. De kracht van Gods Woord.
6 juni 2021
Preek Hoogfeest van de Heilige Drie-Eenheid 2021
30 mei 2021
Preek Hoogfeest van Pinksteren 2021
23 mei 2021
Preek 7e zondag na Pasen. 1 Joh. 4, 11-16. God woont in de liefde.
16 mei 2021
laad meer artikelen artikelen aan het laden geen nieuwe artikelen