Preek 28e zondag door het jaar

Heel wat jaren geleden, ik was nog een ventje, was ik uitgenodigd voor een bruiloft. Een prachtig feest. Het bruidspaar zag er mooi uit en iedereen had zijn best gedaan om feestelijk voor de dag te komen. Zelf droeg ik een jasje en een dasje en ik voelde mij helemaal het mannetje. Tot ik iemand zag rondlopen in een vale spijkerbroek, een wit T-shirt en een petje op. Hij zag eruit alsof hij ging klussen. Het bleek de broer van de bruid te zijn. Dat was een vreemde gewaarwording. Feestelijke kleding doet namelijk iets met je. De voorpret begint al thuis, wanneer je je klaarmaakt voor het feest. Natuurlijk draait het uiteindelijk niet om de buitenkant. Die broer kwam voor zijn zus en vierde vrolijk mee. Uiteindelijk gaat het niet om wat je draagt, maar om de houding waarmee je aan het feest deelneemt.

Vandaag vertelt Jezus in het Evangelie ook over een bruiloftsfeest. Hij bevindt zich in Jeruzalem en gaat in gesprek met de hogepriesters en de oudsten van het volk. Het is een gespannen ontmoeting. Jezus heeft hen al twee gelijkenissen voorgehouden waarin het gaat om de vraag of mensen werkelijk naar God willen luisteren. Nu vertelt Hij over een koning die een groot feest organiseert. Alles is gereed en de gasten zijn uitgenodigd. Maar de genodigden willen niet komen. Sommigen hebben het te druk met hun eigen bezigheden, anderen mishandelen zelfs de dienaren van de koning. Daarop volgt een hard oordeel.

Daarmee is het verhaal nog niet afgelopen. De koning stuurt opnieuw zijn dienaren eropuit. Nu moet iedereen worden uitgenodigd, goede en slechte mensen. De feestzaal raakt vol. Het is een prachtig beeld van Gods uitnodiging. In de eerste lezing hoorden we bij de profeet Jesaja hoe God een feestmaal aanricht voor alle volkeren. Een feest waarbij het verdriet wordt weggenomen en zelfs de dood niet langer het laatste woord heeft. God wil de mensen laten delen in zijn vreugde. Dan neemt het Evangelie een vreemde wending. De koning ontdekt een man die geen bruiloftskleed draagt. Deze wordt naar buiten geworpen. Dat is nogal een heftige reactie. Jezus vertelt natuurlijk geen verhaal over kledingvoorschriften. Hij wil ons iets duidelijk maken. Want het is één ding om uitgenodigd te worden, maar wat doe je er vervolgens mee?

God nodigt ons uit om te delen in zijn liefde, maar Hij wil ook dat wij vanuit die liefde leven. De heilige Augustinus vraagt zich bij deze Bijbeltekst af wat dat bruiloftskleed is. Is het voldoende om gedoopt te zijn en naar de kerk te gaan? Nee, zegt Augustinus, want je kunt al die dingen doen zonder werkelijk vanuit Gods liefde te leven. Het bruiloftskleed is volgens hem de liefde. Een liefde die voortkomt uit een zuiver hart, een goed geweten en een oprecht geloof. (cf. Sermo 40)

De afgelopen dagen waren we met een groep parochianen op bedevaart in het voetspoor van de heilige Hildegard van Bingen. Deze middeleeuwse mystica heeft veel geschreven over de vrijheid en verantwoordelijkheid van de mens. Zij beschrijft de mens als iemand die onderweg is en steeds opnieuw voor de keuze staat om het goede te doen of het kwade. God heeft ons immers de vrijheid gegeven. We worden niet gedwongen om Hem lief te hebben. We mogen zelf antwoord geven op zijn uitnodiging. Gods liefde is een geschenk. We hoeven die liefde niet te verdienen, maar mogen er wel voor kiezen om ons daardoor te laten veranderen. Dat gaat niet vanzelf. Daar mogen we ons hele leven in groeien.

De uitnodiging ligt ook op onze mat. We kunnen gemakkelijk naar de mensen uit het Evangelie kijken en denken: hoe kun je nu een uitnodiging van de koning afslaan? In alle eerlijkheid: het is misschien herkenbaarder dan we willen toegeven. We hebben het druk met alle dingen die nog gedaan moeten worden. Soms is er zoveel dat onze aandacht vraagt, dat de uitnodiging van God ergens onderop een stapel terechtkomt. Het roept ook de vraag op wat ons geloof op zondag betekent voor de rest van de week. We kunnen mooie woorden spreken over naastenliefde en vervolgens behoorlijk ongeduldig reageren als we in de supermarkt even moeten wachten bij de zelfscan. Dan herkennen we misschien iets van die man zonder bruiloftskleed. Hij is wel gekomen, maar blijkbaar ontbreekt er toch iets. Zo weten wij ook heel goed wat er van ons gevraagd wordt, maar lukt het niet altijd om ernaar te leven. Gelukkig verwacht God niet dat wij al volmaakt zijn. Maar Hij vraagt wel dat wij ons door Hem laten aanspreken en bereid zijn om te groeien in de liefde.

Dat begint vaak heel klein. Soms weten we heel goed wat het juiste is om te doen, maar ontbreekt het ons eraan om het werkelijk handen en voeten te geven. Om het concreet te maken. Gelukkig hoeven we het niet alleen te doen. We mogen erop vertrouwen dat God ons helpt om steeds opnieuw vanuit zijn liefde te leven. De uitnodiging voor de bruiloft ligt op ons te wachten. Hangt het bruiloftskleed al klaar? Niet als iets wat we aantrekken voor één bijzondere gelegenheid, maar als de liefde die we iedere dag opnieuw mogen ontvangen en doorgeven. Of we dan een mooi jasje met een dasje dragen of een spijkerbroek met een T-shirt, dat maakt uiteindelijk niet zoveel uit. Het belangrijkste is dat we Gods uitnodiging aannemen en die liefde ook zichtbaar durven maken in ons leven. Amen.

Pastor Sander Verschuur